5 mei verplichte vrije dag? Dit bepaalt of u vrij bent

Veel Nederlanders gaan er automatisch van uit dat ze op 5 mei vrij zijn, maar de wettelijke werkelijkheid is anders. Het antwoord hangt namelijk af van uw cao, uw sector en soms van het lustrumjaar.

Officiële feestdag: Ja, 5 mei is Bevrijdingsdag ·
Verplichte vrije dag: Nee, tenzij de cao of arbeidsovereenkomst het regelt ·
5 mei 2026: Dinsdag, geen lustrumjaar ·
Volgend lustrumjaar: 2030 ·
Cao-dekking: In 81 cao’s was 5 mei in lustrumjaren een betaalde vrije dag (37% van de werknemers)

Zeven vragen, één patroon: 5 mei is overal een feestdag, maar nergens automatisch een vrije dag.

Is 5 mei een officiële vrije dag?

Het korte antwoord is nee. Er bestaat geen wet die voorschrijft dat u op Bevrijdingsdag vrij bent. Of u op 5 mei werkt, bepalen uw cao en uw arbeidsovereenkomst.

Verschil tussen officiële feestdag en verplichte vrije dag

• Officiële feestdag: een dag die landelijk wordt erkend, zoals Nieuwjaarsdag, Koningsdag en 5 mei.
• Verplichte vrije dag: een dag waarop u wettelijk niet hoeft te werken. Die verplichting bestaat voor 5 mei niet.
• Feestdagen zijn in Nederland geen wettelijk verplichte vrije dagen; dat geldt ook voor 5 mei.

Rol van de werkgever bij het toekennen van vrije dagen

• Uw werkgever bepaalt of 5 mei een vrije dag is, meestal via de cao of de arbeidsovereenkomst.
• Staat er niets over 5 mei in uw contract? Dan is Bevrijdingsdag voor u een gewone werkdag.

Die vrijheid voor de werkgever verklaart een groot deel van de verwarring. Veel mensen denken dat ‘officiële feestdag’ hetzelfde is als ‘vrije dag’, maar juridisch zijn dat twee verschillende dingen.

Wat zegt de wet over 5 mei?

• In de Staatscourant 2026 wordt 5 mei genoemd als algemeen erkende feestdag.
• Die erkenning is gekoppeld aan lustrumjaren: eenmaal per vijf jaar krijgt Bevrijdingsdag een bijzondere status (Staatscourant 2026, nr. 27568 (officiële publicatie)).

De wetgever heeft 5 mei dus nooit aangewezen als verplichte vrije dag voor iedereen. In gewone jaren is Bevrijdingsdag een feestdag op papier, maar geen vrije dag van rechtswege. De consequentie is helder: miljoenen Nederlanders werken op 5 mei gewoon door, tenzij hun cao een uitzondering maakt. Wettelijk afdwingen is er niet bij.

Is 5 mei een officiële vrije dag in de zorg?

In de zorg ligt het beeld genuanceerder dan in veel andere sectoren. Zorginstellingen draaien dag en nacht door, en Bevrijdingsdag is daarin geen vanzelfsprekende vrije dag.

Cao Ziekenhuizen en 5 mei

• In de cao Zorg en Welzijn is 5 mei in veel gevallen een feestdag die jaarlijks of eens in de vijf jaar geldt.
• De cao Ambulancezorg kent 5 mei als feestdag op grond van artikel 1.1.
• Voor huisartsen in loondienst geldt 5 mei eens in de vijf jaar als feestdag.

Deze afspraken komen uit de sectoruitleg van Ambtenarensalaris.nl (kennisbank publieke sector).

Verpleeghuizen en thuiszorg

• In verpleeghuizen en de thuiszorg is 5 mei meestal geen verplichte vrije dag.
• Of u vrij bent, hangt af van de roosters en cao-afspraken van uw instelling.

In de praktijk betekent dit dat de zorg ook op 5 mei doorloopt. Wie die dag vrij wil, moet het rooster en de cao goed kennen.

Rechten van zorgmedewerkers op 5 mei

Voor zorgmedewerkers is de boodschap: reken niet automatisch op vrij op 5 mei. Het recht hangt af van uw cao, uw instelling en uw rooster.

Is 5 mei in lustrumjaren een vrije dag?

In lustrumjaren verandert het beeld. Dan is 5 mei in veel cao’s een betaalde vrije dag, en dat verklaart waarom 2025 er anders uitzag dan 2026.

Wat zijn lustrumjaren voor 5 mei?

• Een lustrumjaar is een jaar dat een veelvoud van vijf jaar na 1945 is: 2020, 2025, 2030, 2035 enzovoort.
• In lustrumjaren is 5 mei in veel cao’s een betaalde vrije dag.

De reden is deels symbolisch. In lustrumjaren besteedt het land extra aandacht aan de bevrijding, en veel werkgevers geven hun personeel die dag vrij om herdenkingen en vieringen mee te maken. Het Nationaal Comité 4 en 5 mei stimuleert werkgevers daartoe.

Lijst van lustrumjaren: 2025, 2030, 2035

• 2025: 80 jaar vrijheid, lustrumjaar.
• 2030: 85 jaar vrijheid, volgend lustrumjaar.
• 2035: 90 jaar vrijheid.

De cao-praktijk bevestigt dat patroon. In 81 cao’s was vastgelegd dat werknemers in lustrumjaren recht hebben op een betaalde vrije dag op 5 mei; dat betrof 37% van de werknemers. Dat overzicht staat in de bevestigde feiten aan het begin van dit artikel.

Waarom is 5 mei in lustrumjaren vaak een vrije dag?

De lustrumregeling is de belangrijkste verklaring voor de verwarring rond 5 mei. De ene werknemer is vrij, de andere niet — en het verschil zit vrijwel altijd in de cao, niet in de wet.

Het patroon is door de jaren heen consistent: cao-partijen bepalen het recht op vrij, niet de overheid.

Welke feestdagen krijg je doorbetaald?

5 mei is niet de enige feestdag waarover onduidelijkheid bestaat. Ook rond Kerst, Pasen en Koningsdag denken veel mensen dat ze wettelijk vrij zijn, terwijl ook dat vooral door cao’s wordt bepaald.

Overzicht van officiële feestdagen in Nederland

• Nieuwjaarsdag (1 januari)
• Goede Vrijdag, Eerste en Tweede Paasdag
• Koningsdag (27 april)
• Bevrijdingsdag (5 mei)
• Hemelvaartsdag, Eerste en Tweede Pinksterdag
• Eerste en Tweede Kerstdag

Verschillen per cao en sector

• Veel cao’s hanteren een eigen lijst van betaalde feestdagen.
• 5 mei staat daar in gewone jaren vaak niet op, in lustrumjaren vaak wel.

Dat maakt de cao-bepaling belangrijker dan de kalender. Zonder cao-afspraak is een feestdag in Nederland al snel een gewone werkdag met gewoon loon. Wie wil weten wat een vrije dag netto oplevert, kan het eigen uurloon berekenen met Bruto naar netto uurloon berekenen 2026.

Doorbetaalde feestdagen voor ambtenaren vs. particulier

• Rijk en onderwijs: 5 mei jaarlijks een vrije dag volgens sectoruitleg.
• Gemeenteambtenaren: sinds 2024 een vaste vrije dag volgens sectoruitleg.
• Provincies en waterschappen: alleen in lustrumjaren vrij.

De verschillen zijn groot, maar ze zitten niet in de wet. Ze zitten in cao’s en arbeidsvoorwaardenregelingen die per sector en per werkgever verschillen. De ongelijkheid is daarmee vooral een cao-ongelijkheid: twee collega’s in dezelfde straat kunnen op 5 mei een heel verschillende vrije-dag-status hebben.

Wanneer is 5 mei weer een vrije dag?

Vooruitkijken is handig, want de komende jaren verschillen sterk van elkaar.

Kalender voor 5 mei 2026

• 5 mei 2026 valt op een dinsdag.
• 2026 is geen lustrumjaar; voor de meeste werknemers is 5 mei een gewone werkdag (Onderneming.nl (platform voor ondernemers)).
• Ook OnderhoudNL (branchevereniging) benadrukt dat 5 mei in gewone jaren een normale werkdag blijft.

Of u in 2026 vrij bent, hangt dus volledig af van uw cao. Zonder cao-afspraak geldt: gewoon aan het werk.

5 mei 2027 en verder

• Ook 2027 is geen lustrumjaar.
• Alleen cao-afspraken bepalen of 5 mei dan een vrije dag is.

Wie in 2026 of 2027 op 5 mei vrij wil zijn, moet dus bij een werkgever werken die die dag in de cao of arbeidsvoorwaarden heeft opgenomen.

5 mei 2030 als lustrumjaar

• 2030 wordt het volgende lustrumjaar: 85 jaar vrijheid.
• Op basis van de cao-afspraken in 2025 is de kans groot dat veel cao’s 5 mei opnieuw aanwijzen als betaalde vrije dag (Unique (HR-dienstverlener)).

Voor iedereen die 5 mei als vrije dag in de agenda wil zetten, is 2030 het jaar om te onthouden. In 2026 en 2027 is een vrije dag vooral een kwestie van de eigen cao.

Vrij op 5 mei per sector: de verschillen op een rij

Zes sectoren, één patroon: hoe publieker de werkgever, hoe groter de kans op vrij op 5 mei.

De bron voor de publieke sectoren is de sectoruitleg op Ambtenarensalaris.nl (kennisbank publieke sector); voor de onderhoudssector geldt de lijn van OnderhoudNL (branchevereniging).

De scheidslijn loopt dus niet tussen ‘ambtenaar’ en ‘niet-ambtenaar’, maar tussen sectoren met een publieke functie en sectoren waarin 5 mei een gewone werkdag is. Dat is een keuze van cao-partijen, niet van de wetgever.

Tijdlijn: van bevrijding tot lustrumjaar

• 1945: Nederland wordt op 5 mei bevrijd.
• 1990: 5 mei wordt een officiële feestdag, maar geen automatische vrije dag.
• 2025: Lustrumjaar: 80 jaar vrijheid. In veel cao’s is 5 mei een betaalde vrije dag.
• 2026: Geen lustrumjaar; 5 mei is voor de meeste werknemers een gewone werkdag (Onderneming.nl (platform voor ondernemers)).
• 2030: Volgend lustrumjaar: 85 jaar vrijheid. Naar verwachting wijzen veel cao’s 5 mei weer aan als betaalde vrije dag.

De tijdlijn laat zien dat 1990 en 2025 de twee sleutelmomenten zijn: eerst werd 5 mei een feestdag, daarna kreeg de dag in lustrumjaren echt betekenis in cao’s.

Wat weten we zeker, wat nog niet?

De kernfeiten zijn bevestigd, maar de vertaling naar uw eigen situatie blijft maatwerk. Dit is waar u op kunt rekenen en waar u alert op moet zijn.

De balans is dus: de regels zijn duidelijk, de toepassing niet. Zonder uw cao in te zien, weet u op 5 mei niet zeker of u vrij bent.

Wat zeggen de partijen?

Drie partijen kijken verschillend naar 5 mei, maar hun boodschappen komen op hetzelfde neer: de cao bepaalt.

Feestdagen zijn in Nederland niet wettelijk verplichte vrije dagen. Of een werknemer op 5 mei vrij is, hangt af van wat werkgever en werknemer daarover hebben afgesproken.

Rijksoverheid, via Ondernemersplein (advies voor werkgevers)

Of u op 5 mei werkt, staat niet in de wet maar in de cao. Medewerkers die twijfelen, kunnen het beste de cao-afspraken bij hun werkgever of vakbond navragen.

FNV (vakbond)

Lustrumjaren zijn bij uitstek het moment om Bevrijdingsdag als vrije dag te markeren, zodat zoveel mogelijk mensen kunnen meedoen aan herdenken en vieren.

Nationaal Comité 4 en 5 mei

De rode draad: niemand kan op 5 mei rekenen zonder een concrete afspraak. Wie die afspraak niet kent, doet er goed aan om die vóór april na te zoeken.

Wat betekent dit voor u?

De vuistregel is helder: 5 mei is een feestdag, geen wettelijke vrije dag. Of u vrij bent, hangt af van uw cao — en in lustrumjaren zoals 2030 geldt dat voor een veel grotere groep dan in gewone jaren. Werknemers in de zorg en in sectoren zonder 5-mei-afspraak plannen Bevrijdingsdag het beste als een gewone werkdag, tenzij hun cao anders zegt. Net als bij andere feestdagen zonder vaste vrije-dag-status, zoals Eid al-Fitr (Eid ul Fitr 2026: datum en uitleg), geldt: de cao wint het van de kalender.

Voor werkgevers is de keuze helder: leg 5 mei expliciet vast in de cao of arbeidsvoorwaarden, of accepteer dat medewerkers op Bevrijdingsdag gewoon aan het werk zijn.

Veelgestelde vragen